Kanu, kajak, kanadyjka

Kanu

Pierwotny sposób poruszania się po wodzie w zasadzie niewiele zmienił się do dziś. Jedynie materiały, z których powstają łodzie, są znakiem nowoczesności, choć niektóre ekskluzywne manufaktury wciąż (lub znów) produkują wspaniałe kanu z drewna. Gdzie szukać różnicy między kanu, kanadyjką a kajakiem, wyjaśniają poniższe akapity.

Pojęcie „kanu”

Wokół nazewnictwa tych łodzi, które porusza jedna osoba lub kilka osób za pomocą pagaja i które dlatego nazywane są też łodziami pagajowymi, narosło sporo nieporozumień.
W potocznym użyciu „kanu” funkcjonuje jako pojęcie nadrzędne. Najbardziej znanymi rodzajami kanu są „kanadyjki” i „kajaki”.
Warto pamiętać: np. w języku francuskim całą dyscyplinę określa się mianem canoë/kayak.

Kajaki to (tradycyjnie) łodzie zamknięte, do których wioślarz wsiada z nogami skierowanymi do przodu i które napędza za pomocą pagaja dwupiórowego. Kanadyjka jest natomiast otwartym kanu, w którym się klęczy i które porusza się pagajem jednopiórowym. W wielu kanu turystycznych montuje się także ławeczki, ponieważ dłuższe klęczenie bywa dla wielu osób uciążliwe. Lepszą kontrolę nad łodzią zapewnia jednak pozycja klęcząca.

Kanu istnieją od 4500 lat

Dzisiejsza forma kanu uchodzi za jedną z najstarszych konstrukcji łodzi w ogóle. Ludy rdzenne, takie jak Inuici w Arktyce, przez tysiąclecia używały kajaków ze skór zwierzęcych, którymi wypływały nawet na polowania na wieloryby po Morzu Lodowatym. Znaleziono jednak również liczące 4500 lat kanu na terenach Eufratu i Tygrysu.
Kanadyjki pochodzą z Ameryki Północnej. Wczesne wersje budowano z kory drzew oraz kości i skór zwierzęcych. Na polinezyjskich wodach Pacyfiku kanu z bocznym pływakiem używano nawet podczas dalekich rejsów morskich.

Materiał

Nowoczesne kanu produkuje się z laminatu szklanego, PVC, karbonu i aluminium. Drewno jako budulec znajduje nabywców głównie wśród miłośników klasyki. Od lat pięćdziesiątych dużą popularnością cieszą się składane łodzie pagajowe, których drewniany stelaż pokryty jest tkaniną.

Łodzie rekreacyjne i wyczynowe

W kajakarstwie rozróżnia się łodzie rekreacyjne i wyczynowe.

Dużą popularnością cieszą się spływy kanu po dużych wodach śródlądowych. Ze względu na większą ładowność na długich trasach preferowane są kanadyjki, choć na jednodniowe wycieczki chętnie wybiera się także kajaki. Rejsy kajakami morskimi odbywają się na słonych wodach wzdłuż wybrzeży mórz i oceanów. Fale, prądy i nawigacja czynią tę formę rekreacji szczególnie emocjonującą. Kajakarstwo górskie uprawia się na rzekach i potokach.

Sporty wyczynowe związane z kanu:

• Wyścigi kajakowe – dyscyplinami olimpijskimi są kajak jedynka, dwójka i czwórka (kobiety i mężczyźni) oraz kanadyjka jedynka i dwójka (tylko mężczyźni). Typowe dystanse wyścigów to 200, 500 i 1000 m.
• Slalom kajakowy (olimpijski)
• Kajakarstwo górskie wyczynowe. Kajak jedynka (kobiety i mężczyźni) oraz kanadyjka jedynka (kobiety i mężczyźni) i dwójka (tylko mężczyźni) w wyścigach indywidualnych i drużynowych.
• Wyścigi smoczych łodzi (głównie w Azji)
• Maraton kajakowy (klasyczny dystans maratoński 42,192 km)
• Kajak polo